„Kronika Wielkopolski” z artykułami wągrowczan

Ukazał się właśnie nowy numer kwartalnika „Kronika Wielkopolski” (ostatni za 2018 rok). Pojawiło się w nim kilka artykułów dotyczących Wągrowca lub z Wągrowcem w tle.

W tym między innymi dwa teksty Sebastiana Chosińskiego: pierwszy o wągrowieckim kole Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół”, którego chorążym od czasów przed I wojną światową do 1939 roku był pradziadek autora Stanisław Chosiński, drugi natomiast – w cyklu „Sylwetki Wielkopolan” – o poruczniku / komisarzu Adamie Biedrzyńskim, powstańcu wielkopolskim, który w latach 20. ubiegłego wieku został agentem polskiego wywiadu.

Jest w tym numerze również tekst Marcina Moeglicha „Saperzy powrócili do Wągrowca” – o ubiegłorocznych sierpniowych uroczystościach Święta Wojska Polskiego, podczas których upamiętniono I Batalion Saperów Wielkopolskich.

O Wągrowcu i gminie Wągrowiec piszą jeszcze: Tomasz Rochatka w artykule „Zagrożenie niemieckie w latach 1938-1939 w świetle tekstów „Gazety Wągrowieckiej”” oraz Janusz Woźniak i Leonard Przesławski opisujący Lokalną Grupę Działania „Dolina Wełny”.

kronika wielkopolski10001kronika wielkopolski10002kronika wielkopolski10007

Reklamy

VI Spotkanie rodzin powstańców

We wtorek 5 lutego już po raz szósty odbyło się w Potulicach tradycyjne coroczne spotkanie przedstawicieli rodzin powstańców wielkopolskich. Rozpoczęło się ono od zapalenia zniczy i złożenia wiązanki kwiatów pod pomnikiem upamiętniającym uczestników walk o wolność Wielkopolski, czego dokonali Wójt Gminy Wągrowiec Przemysław Majchrzak, Przewodniczący Rady Gminy Jerzy Łukaszczyk, radny Ryszard Stępniak oraz gość honorowy z Poznania, czyli prezes Zarządu Towarzystwa Pamięci Powstania Wielkopolskiego Wawrzyniec Wierzejewski. Towarzyszyli im również uczniowie Szkoły Podstawowej w Żelicach oraz mieszkańcy Potulic i innych gminnych miejscowości.

Następnie uczestnicy uroczystości przeszli do świetlicy wiejskiej, gdzie minutą ciszy uczcili pamięć poległych powstańców wielkopolskich z gminy Wągrowiec, w tym przede wszystkim Władysława Lorenca, Józefa Turtonia i Teodora Wasilewskiego. Później Wawrzyniec Wierzejewski wręczył medale „Wierni Tradycji” osobom, które szczególnie przyczyniły się do upamiętniania powstania wielkopolskiego w naszej gminie, a więc Barbarze Poledze, Józefowi Włodarczykowi, Jerzemu Konwińskiemu oraz Małgorzacie Ślęzak.

Dodatkową miłą niespodzianką były natomiast wręczone wszystkim uczestnikom spotkania przez wójta i przewodniczącego Rady Gminy ulotki, w których podsumowano ubiegło- i tegoroczne działania mieszkańców i władz Gminy Wągrowiec służące upamiętnieniu dwóch niezwykłych rocznic – stulecia odzyskania niepodległości oraz wybuchu powstania, dzięki któremu Ziemia Wągrowiecka wraz z (niemal) całą Wielkopolską znalazły się w granicach odrodzonej Ojczyzny. Warto dodać jeszcze, że o poczęstunek zadbało Stowarzyszenie Wiejskie „Strzecha” Potulice.

fot. Kamila Kłos (Urząd Gminy)

Nowa baza on-line – Lista Uczestników Powstania Wielkopolskiego

Dziś w Poznaniu odbyło się uroczyste uruchomienie bazy internetowej pod hasłem „Lista Uczestników Powstania Wielkopolskiego”. Lista ta powstała dzięki zaangażowaniu wolontariuszy Wielkopolskiego Towarzystwa Genealogicznego „Gniazdo”. Wśród osób, które od 2016 roku brały udział w pracach nad projektem, znalazła się również Dyrektor Biblioteki Pedagogicznej Aneta Andrzejewska. Na podstawie ponad 600 źródeł – między innymi z Archiwum Prezydenta RP, archiwów państwowych, wspomnień, opracowań naukowych (http://powstancywielkopolscy.pl/pl/bibliography) – wolontariusze dokonywali kwerendy historycznej, digitalizowali i opracowywali materiały archiwalne, aby powstał jednolity, spójny zbiór nazwisk osób biorących udział w powstaniu wielkopolskim.

Bazę można znaleźć pod adresem:
http://powstancywielkopolscy.pl/pl/.

 

strona o powstańcach

„Czerwone szkoły – przywracamy pamięć”

„Czerwone szkoły – przywracamy pamięć” – to współfinansowany przez Samorząd Województwa Wielkopolskiego projekt, z którym wystąpiła, mająca siedzibę w Gościejewie (nieopodal Rogoźna), Fundacja „Nasze Podwórko”. Jego realizatorom przyświecał cel zebrania informacji o jak największej liczbie szkół wybudowanych na przełomie XIX i XX wieku w znajdującej się wówczas pod zaborem pruskim Wielkopolsce. Mogły to być zarówno szkoły wzniesione w miastach (dużych, średnich bądź małych), jak i wsiach; jedynym wspólnym ich mianownikiem musiał być podstawowy budulec – czerwona cegła.

Pomysłodawcy pozyskiwali materiały głównie podczas spotkań z organizacjami senioralnymi, ale także od samorządów i osób prywatnych. W Gminie Wągrowiec, która stała się oficjalnym partnerem projektu, takie spotkanie odbyło się 24 października ubiegłego roku w sali widowiskowej Łeknie. Przedstawiciele Fundacji, państwo Olga Krause-Matelska i Wojciech Matelski, wygłosili wówczas prelekcję o historii „szkół z czerwonych cegieł”. Jednocześnie zwrócili się z apelem o zgłaszanie do projektu placówek oświatowych z naszego regionu, które spełniają wspomniane powyżej kryteria. Opracowane informacje trafiły na specjalnie w tym celu utworzoną stronę internetową www.czerwoneszkoly.eu.

Wśród kilkudziesięciu placówek z całej Wielkopolski znalazły się tam także krótkie opisy szkół z naszego powiatu: między innymi z Wągrowca, Wiatrowa, Łukowa, Rudnicza oraz Mieściska. Szerszego opisu doczekała się Szkoła Podstawowa im. Marii Konopnickiej w Wągrowcu (przy ulicy Kolejowej). Zebrane materiały zostały wydane również w formie albumu, który trafił do bibliotek powiatowych w całej Wielkopolsce. Dostępny jest on też online; można go obejrzeć bądź pobrać stąd:

http://files.clickweb.home.pl/c7/ec/c7ecdf63-14d8-44a2-8e23-dbcc905a993d.pdf. Zachęcamy do lektury!

czerwone szkoly.jpg

Polonia Restituta dla Przybyszewskiego

3 maja 1927 roku – na nieco ponad sześć miesięcy przed śmiercią – Stanisław Przybyszewski (decyzją prezydenta II RP Ignacego Mościckiego) za działalność na rzecz Ojczyzny otrzymał jedno z najważniejszych odznaczeń przyznawanych w naszym kraju po odzyskaniu niepodległości – Krzyż Komandorski z gwiazdą orderu „Odrodzenia Polski”.

To order Polonia Restituta drugiej klasy; wyższa jest tylko wielka wstęga orderu „Odrodzenia Polski”, którą otrzymywali najbardziej zasłużeni z zasłużonych. Warto zauważyć, że w 1927 roku z okazji kolejnej rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja podobne odznaczenia odebrali również inni wybitni ludzie świata kultury, w tym malarz Jacek Malczewski (1854-1929), pisarz Wacław Sieroszewski (1858-1945) oraz profesor Fryderyk Papee (1856-1940), historyk i dyrektor Biblioteki Jagiellońskiej. Order o dwie klasy niższy (Krzyż Oficerski) otrzymał natomiast dyrygent Filharmonii Warszawskiej Grzegorz Fitelberg (1879-1953).

O przyznanych odznaczeniach informowała ówczesna prasa, między innymi „Gazeta Lwowska” (w numerze 103 z 6 maja 1927 roku).

50775248_2084205605005805_8214178529022050304_n50248173_2084205675005798_1935395207986020352_n50602369_2084212318338467_2176015644028305408_o