Historii przekreślić nie można!

Z opóźnieniem dotarł do nas tekst pani Grażyny Banaszkiewicz poświęcony majowej imprezie dedykowanej Żydom wągrowieckim. Z tym większą radością go prezentujemy, że przypomina on nam o tamtych niezwykle wzruszających chwilach, w których braliśmy czynny udział.

http://www.naturalnie.com.pl/…/historii_przekreslic_nie_moz…

Reklamy

Wystawy w Muzeum Regionalnym w Wągrowcu

Całkiem możliwe, że takiego wernisażu jeszcze w Muzeum Regionalnym w Wągrowcu nie było. W piątek 15 września dyrektor Małgorzata Kranc-Rybczyńska dokonała bowiem jednoczesnego otwarcia aż trzech wystaw czasowych. Skąd taka obfitość? Okazja jest nadzwyczajna – to nadchodząca wielkimi krokami trzydziesta rocznica powstania placówki, która przypada 1 października 2017 roku.

Pierwsza z trzech wystaw zawierała „osobliwości” ze zbiorów muzeum. To prawdziwy misz-masz, w którym znalazło się miejsce i dla sołtysiej laski, i dla bryły soli z nieistniejącej już od czterech dekad kopalni w Wapnie, a nawet dla czerwonej gwiazdy z sierpem i młotem, która niegdyś zdobiła stojący w rynku pomnik poświęcony pułkownikowi Andriejowi Paszkowowi i żołnierzom Armii Czerwonej.

Druga wystawa przypominała wydarzenie sprzed trzydziestu lat – pamiętny dla wszystkich mieszkańców grodu nad Nielbą i Wełną, rozegrany pomiędzy Wągrowcem a Lubartowem „Turniej Miast”. Opowiedział o nim nie tylko ówczesny naczelnik miasta Stanisław Wilczyński, ale także inni uczestnicy wydarzeń. Wspominano przede wszystkim sytuacje zabawne, ale nie brakowało też dramatycznych.

Trzecia wystawa – prezentowana (choć tym razem w nieco innej formie) już po raz drugi – dotyczyła wągrowieckich Żydów. Jej premiera miała miejsce przed paroma miesiącami, w maju tego roku, podczas zorganizowanej przez Wągrowieckie Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne im. Stanisława Przybyszewskiego uroczystości „Ślady (nie)pamięci”.

O stronie historycznej wszystkich wystaw opowiedział kustosz Marcin Moeglich; wątek żydowski rozwinął jeszcze prezes WSSK Jerzy Mianowski. Przy okazji wernisażu Muzeum Regionalne wzbogaciło się także o kolejny eksponat, który na ręce dyrektor Małgorzaty Kranc-Rybczyńskiej wręczył burmistrz Krzysztof Poszwa – to puchar, jaki miasto otrzymało od szefostwa Telewizji Polskiej za zwycięstwo w „Turnieju Miast” (do tej pory zdobił on gabinet włodarza miasta).

Pokaz slajdów wymaga JavaScript.

Tablica o historii cmentarza żydowskiego

Od 20 maja 2017 roku na terenie dawnego żydowskiego cmentarza (kirkutu) nad Jeziorem Durowskim stoi ufundowana przez władze Wągrowca i burmistrza Krzysztofa Poszwę (z inicjatywy Wągrowieckiego Stowarzyszenia Społeczno-Kulturalnego im. Stanisława Przybyszewskiego) tablica informacyjna.

Polski tekst przygotował kustosz Muzeum Regionalnego w Wągrowcu Marcin Moeglich, na język angielski przetłumaczył go doktor Jacek Mianowski, natomiast oprawę graficzną przygotował Rafał Różak z WSSK.

Jeśli intryguje Was postać znajdująca się w centralnej części tablicy – wyjaśniamy zagadkę. To podobizna Akiwy Egera – żyjącego na przełomie XVIII i XIX wieków legendarnego poznańskiego rabina, słynnego uczonego, jednego z najwybitniejszych talmudystów swoich czasów.

Dlaczego znalazł się on na tablicy poświęconej wągrowieckiemu kirkutowi? Z dwóch powodów. Jeden jest prozaiczny: po drugiej wojnie światowej nie pozostały żadne zdjęcia wągrowieckich rabinów sprzed 1939 roku. Drugi może posłużyć za usprawiedliwienie: Akiwa Eger był nauczycielem co najmniej kilku późniejszych przywódców wągrowieckiej gminy żydowskiej, był więc pośrednio związany z naszym miastem. A całkiem możliwe jest także to, że na początku XIX wieku odwiedzał Wągrowiec.

Tablicę oficjalnie oddano do użytku 25 maja podczas zorganizowanej przez WSSK – przy wsparciu finansowym Starostwa Powiatowego i Gminy Wągrowiec – uroczystości „Ślady (nie)pamięci”. Trzy dni wcześniej jednak nieoficjalnie została ona zaprezentowana goszczącej w murach I Liceum Ogólnokształcącego ambasador Izraela Annie Azari.

Wystawa „Ślady (nie)pamięci” – cz. 11.: Pamięć o Żydach wągrowieckich po 1989 roku

W XXI wieku władze oraz mieszkańcy nie zapomnieli o żydowskich mieszkańcach Wągrowca. W 2001 roku zorganizowano obóz młodzieżowy, w którym brała udział młodzież z Polski, Niemiec i Węgier. Młodzież porządkowała cmentarz, wyciągała macewy z rzeki i jeziora. Z odnalezionych macew utworzono kirkut. W 2011 roku młodzież I Liceum Ogólnokształcącego i Gimnazjum nr 1 Gminy Wągrowiec wzięła udział w warsztatach historycznych zorganizowanych przez Wągrowieckie Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne im. Stanisława Przybyszewskiego i Muzeum Regionalne w Wągrowcu. Wynikiem pracy było przygotowanie ścieżki edukacyjnej w mieście śladami wągrowieckich Żydów i Niemców. Przygotowany szlak został opublikowany przez Urząd Miejski w Wągrowcu: ulotka.

zydzi_plansza_11